Tăng Cường Đề Kháng Mùa Dịch — Hướng Dẫn Từ Dược Sĩ

Cúm A, B: do siêu vi, lây từ ho, hắt xì, gây sốt, ho, sore throat, mệt mỏi.

Sốt xuất huyết: do virus dengue, truyền qua muỗi Aedes, gây sốt cao, chảy máu. COVID-19: do virus SARS-CoV-2, lây qua hơi thở, gây sốt, ho, khó thở.

Viêm phổi: do virus hoặc vi khuẩn, lây qua hơi thở.

Viêm họng cấp: do virus hoặc vi khuẩn.

Những bệnh này có thể nặng ở người già, trẻ nhỏ, bệnh nền.

Dự phòng tốt hơn trị bệnh, vì vậy tăng đề kháng là lựa chọn hàng đầu.

Ăn uống cân bằng: protein (trứng, cá, thịt gà, đậu), carbs phức tạp (gạo lứt, khoai lang), chất xơ (rau xanh), chất béo lành (ô liu, cá béo).

Vitamin C: cam, chanh, dâu tây, ớt chuông, bông cải xanh.

Uống 500-1000mg/ngày từ thực phẩm.

Vitamin D: cá, trứng, sữa, lâu trên nắng 10-15 phút/ngày (da tạo vitamin D).

Zinc: hạn sử dụng, thịt gà, trứng.

Selenium: cá, nước dừa.

Ngủ đủ: 7-8 giờ/đêm, giúp tế bào miễn dịch hoạt động tốt.

Tập thể dục: 30 phút/ngày, 5 ngày/tuần, giảm stress, tăng miễn dịch.

Giảm stress: thiền, yoga, nghe nhạc (stress giảm cortisol, yếu đi miễn dịch).

Hạn chế rượu, thuốc lá: hủy hoại miễn dịch.

Vitamin C: 500-1000mg/ngày (dự phòng), 2000-3000mg/ngày (khi bệnh).

Giảm thời gian cúm 1-2 ngày.

Vitamin D3: 1000-2000 IU/ngày (dự phòng), 4000-5000 IU/ngày (mùa dịch).

Tăng miễn dịch rất tốt.

Zinc: 8-11mg/ngày (dự phòng), 30-75mg/ngày (khi bệnh, nhưng không quá 1 tuần).

Giảm đường từng bước.

Probiotics: giúp hệ tiêu hóa khỏe, 70% miễn dịch ở ruột.

Uống hàng ngày.

Echinacea: thảo dược, giảm thời gian cảm cúm.

Elderberry: quả, giảm triệu chứng cúm.

Garlic: tự nhiên kháng sinh, ăn sống hoặc nấu.

Honey (mật ong): kháng khuẩn, bảo vệ cổ họng.

Lưu ý: bổ sung TPCN không thay thế vaccine, kết hợp cả hai tốt nhất.

Rửa tay: 20-30 giây với xà phòng, trước ăn, sau vệ sinh, sau khi ở chỗ công cộng.

Rửa kỹ giữa các ngón tay, tay lòng, bàn tay.

Nước rửa tay sạch sau.

Đeo khẩu trang: FFP2/N95 khi ở chỗ đông người, bệnh viện, hoặc con đường giao thông.

Khẩu trang phải che kín mũi miệng.

Thay khẩu trang khi ướt, 4-6 giờ một lần.

Vệ sinh lồng ngực: không chạm tay vào mặt nếu chưa rửa tay.

Ho/hắt xì: dùng khăn hoặc khuỷu tay (không dùng tay).

Khoảng cách: giữ cách ít nhất 1-2 mét từ người bị bệnh.

Vùng chung: vệ sinh bề mặt chung (tay nắm cửa, nút thang máy) thường xuyên.

Phòng thông thoáng: để cửa sổ mở, quạt máy bật, không ở phòng kín.

Cúm: tiêm hàng năm, tốt nhất tháng 8-9 (trước mùa cúm tháng 10-3).

Dosis: 1 mũi/năm hoặc 2 mũi cách 4 tuần (lần đầu).

Hiệu quả: 40-60% (phòng được cúm nặng). COVID-19: tiêm theo khuyến cáo, phụ thuộc tình hình dịch, variant.

Nguyên tắc: đầy đủ mũi cơ bản + tăng cường nếu cần.

Viêm gan A: 2 mũi cách 6-12 tháng (nếu chưa tiêm).

Vaccine khác: theo lịch quốc gia (sởi, rubella, v.v.).

Lưu ý: tiêm vaccine cần trước 2-4 tuần trước khi vào mùa dịch để cơ thể phát triển miễn dịch.

Không nên tiêm khi bị bệnh, chờ cải thiện đáng kể.

Dấu hiệu sớm: sốt nhẹ (37-38°C), cơn lạnh, mệt mỏi, đau đầu, sore throat.

Hành động: ở nhà, nghỉ ngơi, uống nước, không đi nơi công cộng.

Dấu hiệu nặng: sốt cao liên tục (>39°C), ho nặng, khó thở, đau ngực, nhầy máu.

Hành động: đi bệnh viện, xét nghiệm chẩn đoán, điều trị y tế.

Xét nghiệm: rapid test cúm/COVID (nhanh, 15 phút), hoặc RT-PCR (chính xác hơn, 1-2 ngày).

Mục đích: xác định bệnh, cách ly nếu dương tính, tránh lây lan.

Cách ly: ở nhà 5-7 ngày khi dương tính với COVID, 3-5 ngày khi cúm.

Theo dõi: nếu triệu chứng không thuyên giảm sau 7 ngày hoặc nặng hơn, liên hệ bác sĩ.